obrazek
KOSMOLOGIA - Obraz świata u progu nowożytności unesco mkidn cracovia
COSMOLOGY - The Image of the Universe in the early modern times

Obrazy nieba

Przejdźmy do przedstawień zewnętrznych stref uniwersum. Są to gwiazdozbiory tzw. Nieba gwiazd stałych (stellatum), wśród których szczególnie wyróżnione były gwiazdozbiory tworzące pas Zodiaku. Na ich tle ciała niebieskie (errantia sidera) krążyły po orbitach. Nowożytne przykłady rycin i ilustracji doskonale dokumentują ówczesną przemianę kontekstu kulturowego oraz znaczeń wyobrażeń planet i gwiazdozbiorów. W grupie przedstawień siedmiu planet bardzo wyraziście rysuje się kontrast między obrazem naukowym i alegorycznym. Na poły abstrakcyjne portrety Księżyca i Słońca, dołączone do dzieł Athanasiusa Kirchnera i Jana Heweliusza, powstają równocześnie z alegorycznymi personifikacjami siedmiu planet gdzie ciała niebieskie ukryto w przedstawieniach posagów antycznych bóstw. Inne serie akcentują z kolei wątek „dzieci planet”. Te ostatnie to obrazy ilustrujące teorię wpływu planet na psychikę oraz uzdolnienia ludzi urodzonych w czasie ich górowania (tzn. wtedy, gdy wywierają najsilniejszy wpływ na świat ziemski). Podobne przedstawienia pokazują też„panowanie” ciał niebieskich nad różnymi regionami ziemi, miastami itd.

Representations of the sky

Let us pass on to the representations of the outer spheres of the Universum. They are the constellations belonging to the so-called sky of the fixed stars (stellatum) among which the constellations forming the Zodiac were particularly distinguished. Against this bacground the celestial bodies (errantia sidera) circulated along the orbits. The examples of modern prints and illustrations are perfect proof of the then transformation of the cultural context and of the meanings of the representations of planets and constellations. In the group of representations of seven planets there is a marked contrast between the scientific and the allegorical. Let us examine the comparison of the so-called Moon and Sun portrayals appended to the works of Athanasius Kirchner and Johannes Hevelius with the allegorical personifications of the seven planets by Jan Saenredam after Hendrick Goltzius, where the celestial bodies were hidden in the representations of the statues of the Gods of Antiquity. In other series, in turn, the motif of the children of the planets is stressed. Those are representations illustrating the theory of the impact of planets on the psyche and talents of people born at the time when the planets were at their zeniths (it was thought that when the planets were at their zeniths they exercised the greatest influence upon the earthly world). Similar representations depict the “rule” of celestial bodies over various regions, towns, etc.


 

Słońce
Słońce
Mars
Mars
Wenus
Słońce / Sun
Słońce / Sun
Mars
Mars
Wenus / Venus
Saturn
Merkury
Jowisz
Jowisz
Jowisz
Saturn
Merkury / Mercury
Jowisz / Jupiter
Jowisz / Jupiter

Jowisz / Jupiter

       

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wprowadzenie O pięknie świata I Introduction On Beauty of the Word I Część pierwsza Kształt uniwersum I Part One The Shapes of the Universe I Część druga Obrazy nieba I Part Two Representations of the sky I Część trzecia Pod władzą czasu i żywiołów I Part Three Governed by time and the elements I Część czwarta Zagubieni we wszechświecie I Part Four Lost in the Universe I film I movie I organizatorzy wystawy I materiały do pobrania